พินัยกรรมคืออะไร

ชีวิตของมนุษย์เรานั้นมีอะไรให้อาจต้องวางแผนอยู่เสมอ แม้กระทั่งการคำนึงถึงในช่วงเวลาบั้นปลายของชีวิต ก็ยังมีเรื่องให้ต้องคิดว่าหลังจากที่จากไปแล้วสิ่งต่าง ๆ รอบตัวจะเป็นอย่างไรโดยเฉพาะชีวิตของคนรุ่นหลังภายในครอบครัว และเพื่อให้ทุกอย่างเป็นไปตามหนด หรือเหมาะสมจึงได้มีการจัดทำพินัยกรรมขึ้น เพื่อให้ผู้สืบทอดสามารถสานต่อเจตนารมณ์ของผู้ที่เสียชีวิตไปแล้วได้อย่างถูกต้องนั่นเอง

พินัยกรรมคืออะไร

พินัยกรรม คือ เอกสารการแสดงเจตนากำหนดการเผื่อตายในเรื่องทรัพย์สิน รวมไปถึงเรื่องอื่น ๆ ที่ต้องการระบุ โดยเป็นการสร้างผลบังคับได้ตามกฎหมาย เมื่อผู้กำหนดเสียชีวิตเรียบร้อยแล้ว และการทำพินัยกรรม ยังเป็นเรื่องที่เจ้ามรดกประสงค์จะยกทรัพย์สินของตนให้แก่ใครก็ได้ตามความต้องการ โดยไม่มีใครเข้ามาแก้ไขได้ภายหลัง

ข้อกฎหมายของการทำพินัยกรรมแบบธรรมดา

  1. ผู้ทำต้องทำด้วยตนเอง และต้องมีอายุครบ 15 ปีบริบูรณ์ ตามป.พ.พ.มาตรา 25
  2. ผู้ทำต้องไม่เป็น คนไร้ความสามารถ หรือ บุคคลวิกลจริต โดยคำสั่งศาล เว้นแต่กรณีเป็นบุคคลที่ถูกศาลสั่งให้เป็นผู้เสมือนไร้ความสามารถ สามารถทำพินัยกรรมได้เอง โดยไม่จำเป็นต้องได้รับความยินยอมจากผู้พิทักษ์ ตามป.พ.พ. มาตรา 34
  3. ผู้เขียน ผู้พิมพ์ พยานในพินัยกรรม ไปจนถึงคู่สมรส จะไม่ถูกจัดเป็นผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรม
  4. พินัยกรรมแบบพิมพ์ จะยืนยันด้วยการลงลายมือชื่อหรือพิมพ์นิ้วมือเอาก็ได้ แต่จะใช้ตราประทับแทนไม่ได้ อีกทั้งการปลอมลายมือชื่อหรือการนำนิ้วของเจ้าของไปพิมพ์โดยที่ไม่รู้ตัว นับเป็นการปลอมแปลงซึ่งมีบัญญัติโทษไว้สูงมาก
  5. การจัดทำต้องทำโดยไม่ถูกข่มขู่ สำคัญผิด หรือ ถูกกลฉ้อฉล

เอกสารประกอบการทำพินัยกรรม

  1. บัตรประจำตัวประชาชน และทะเบียนบ้านของผู้ทำพินัยกรรม
  2. บัตรประจำตัวประชาชน และทะเบียนบ้านของผู้รับพินัยกรรม
  3. บัตรประจำตัวประชาชนของผู้เป็นพยานจำนวน 2 คน
  4. หนังสือแสดงรับรองการเปลี่ยน ชื่อ หรือ นามสกุล (หากมี)
  5. เอกสารเกี่ยวกับทรัพย์สิน เช่น ชื่อรับรองกรรมสิทธิ์ โฉนดที่ดิน สมุดฝากเงินธนาคาร ทะเบียนรถยนต์หรือทะเบียนอาวุธ (หากมี) เป็นต้น

คุณสมบัติของทรัพย์มรดก

  1. ทรัพย์สินที่เป็นมรดกจะต้องเป็นทรัพย์สินของตนเองเท่านั้น โดยไม่จำกัดว่าจะเป็นสิ่งที่มีอยู่แล้วหรือได้มาในภายหลัง และมีอยู่ก่อนหรือในขณะถึงแก่กรรม
  2. กรรมสิทธิรวม อันเป็นแบบมีผลผูกพันเฉพาะส่วนของผู้ทำ
  3. ทรัพย์สินอันเป็นของตนในอนาคตแน่นอน

ตัวอย่างทรัพย์สินอันไม่ถือเป็นมรดก เนื่องจากเป็นทรัพย์สินที่เกิดขึ้นหลังจากผู้ทำพินัยกรรมเสียชีวิตไปแล้ว

  • เงินชดเชย ของสิทธิในการได้รับเงินจากประกันชีวิต
  • เงินฌาปนกิจสงเคราะห์
  • เงินบำนาญพิเศษของผู้ตาย ตามพรบ.บำเหน็จบำนาญข้าราชการ 2494
  • สิทธิเบิกเงินกู้ตามวงเงินของสัญญากู้เบิกเงินเกินบัญชีกับธนาคาร