อารยธรรมหมายถึง

ลักษณะความเป็นอยู่ของมนุษย์ในแต่ละช่วงเวลาของยุคสมัย ล้วนต้องอาศัยการวิวัฒนาการผ่านองค์ความรู้ที่ได้รับในแต่ละขั้น นอกจากนี้ยังมีการส่งต่อถ่ายทอดวิถีต่าง ๆ ให้คนรุ่นต่อ ๆ มาได้สืบสานหรือประยุกต์นำไปปรับใช้ ซึ่งในพื้นที่ของแต่ละประเทศทั่วโลกจะมีลักษณะของรูปแบบการใช้ชีวิตที่แตกต่างกัน

อย่างไรก็ตาม สิ่งที่เหมือนกันในแต่ละอารยธรรมนั้นก็คือการพัฒนาทั้งในเรื่องที่เป็นรูปธรรม และในเรื่องที่เป็นนามธรรม ไม่ว่าจะเป็นการเลือกทำเลที่อยู่ที่เหมาะสม ไปจนถึงการผลิตอาหาร การรับมือกับภัยพิบัติตามธรรมชาติ อีกทั้งยังมีประเพณีและวัฒนธรรมขนบธรรมเนียมต่าง ๆ โดยในภาพรวมทั้งหมดแล้ว ความก้าวหน้าที่เกิดขึ้นจะสามารถนำสู่ความเจริญจนกระทั่งเรียกได้ว่า ”อารยธรรม”

ความหมายของคำว่า อารยธรรม หมายถึงอะไร

  • ในภาษาอังกฤษจะใช้คำว่า civilization แปลว่าความเจริญงอกงาม
  • ในภาษาละตินใช้คำว่า civilis หมายถึง พลเมือง และหากเป็นคำว่า civitas จะแปลว่า เมืองหรือนคร

อย่างไรก็ตามจะสังเกตได้ว่า ไม่ว่าจะเป็นความหมายจากภาษาอะไร ก็ย่อมที่จะมีความเกี่ยวข้องกับรูปแบบการดำเนินชีวิตของมนุษย์ ซึ่งลักษณะของมนุษย์นั้นจะมีความสามารถในการสร้างสรรค์โครงสร้างสังคมเมืองให้ก่อเกิดเป็นอารยธรรมได้
ทั้งนี้หากแปลความตามพจนานุกรมฉบับ ราชบัณฑิตยสถาน ประจำปี พ.ศ 2542 การกำหนดความหมายเอาไว้ในใจความที่ว่า อารยธรรมหมายถึงความสงบสุขของสังคม อันตั้งอยู่บนรากฐานแห่งศีลธรรมและกฎหมาย และยังเป็นความเจริญสืบเนื่องจาก องค์การของสังคม ไม่ว่าจะเป็นเศรษฐกิจและกฎหมายรวมไปถึงการเมือง อีกทั้งยังหมายถึงความเจริญในด้านอุตสาหกรรม และความเจริญจากขนบธรรมเนียมอันดี

อารยธรรมมีความสำคัญอย่างไร

  1. อารยธรรมสามารถกำหนดหรือนำพารูปแบบของปัจจัยพื้นฐาน ไม่ว่าจะเป็นที่อยู่อาศัยยารักษาโรคเครื่องนุ่งห่มและอาหาร
  2. อารยธรรมสามารถสร้างรูปแบบการปกครองอย่างเป็นระบบ อันจะเป็นกลไกสำคัญที่สามารถทำให้มนุษย์อยู่ร่วมกันได้อย่างเป็นระเบียบ และมีวินัยตามข้อบังคับที่มีอยู่ระบุไว้ในรูปแบบของสังคมนั้น
  3. อารยธรรมสามารถมีองค์ประกอบ ที่เกี่ยวข้องกับศาสนาและความเชื่อ
  4. ทำให้มนุษย์เกิดการแสวงหาความรู้ ต่อยอด และมีส่วนสำคัญในปัจจุบันที่ส่งผลให้มนุษย์สามารถสร้างสรรค์เทคโนโลยีใหม่ ๆ อีกทั้งยังทำให้มนุษย์สามารถรับมือ กับภัยพิบัติทางธรรมชาติรวมไปถึงรูปแบบการดำรงชีวิตอยู่ได้ อย่างมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
  5. อารยธรรมสามารถสะท้อนรูปแบบความนึกคิด ความคิดเห็น และความรู้สึก ของผู้คนในแต่ละรูปแบบของอารยธรรม
  6. เมื่อมนุษย์ ได้เข้าใจโครงสร้างของอารยธรรมสังคมที่ตนเองเป็นอยู่ ก็จะส่งผลให้สามารถจัดระบบของสังคมได้ตามความต้องการมากยิ่งขึ้น

สรุปแล้วนิยามของคำว่าอารยธรรมนั้น แม้ว่าจะมีผู้ให้ความหมายที่แตกต่างกันออกไป แต่โดยรวมแล้วหลักใหญ่ใจความมักเกี่ยวข้องกับการพัฒนาความเจริญ ตามแต่ละรูปแบบของวัฒนธรรมทางสังคมในแต่ละแห่ง